11 Series de números reales

Definition 11.1 (Serie).

Sea (xn)n=1(x_{n})^{\infty}_{n=1}\subset\mathbb{R}.

Sea Xn=x1+x2++xn=k=1nxkX_{n}=x_{1}+x_{2}+\cdots+x_{n}=\sum_{k=1}^{n}x_{k}, la suma parcial nn-ésima con nn\in\mathbb{N}.

La sucesión (Xn)n=1(X_{n})^{\infty}_{n=1} de sumas parciales recibe el nombre de serie asociada a la sucesion (xn)n=1(x_{n})^{\infty}_{n=1}, y si (Xn)n=1(X_{n})^{\infty}_{n=1} converge, a dicho límite se le denota por n=1xn\sum_{n=1}^{\infty}x_{n} y se dice que (xn)n=1(x_{n})^{\infty}_{n=1} es sumable.

Si limnXn=±\lim\limits_{n\to\infty}X_{n}=\pm\infty, se dice que la serie diverge a ±\pm\infty. También se denota n=1xn=±\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}=\pm\infty.

En otro caso, se dice que la serie ni converge ni diverge.

Remark 11.2.
n=1xn=x1+x2++xn+=limnk=1nxn\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}=x_{1}+x_{2}+\cdots+x_{n}+\cdots=\lim\limits_{n\to% \infty}\sum_{k=1}^{n}x_{n}
Example 11.3.
  1. 1.

    Si xn=(1)n,nx_{n}=(-1)^{n},n\in\mathbb{N}.

    X1=x1=1X_{1}=x_{1}=-1

    X2=x1+x2=(1)+1=0X_{2}=x_{1}+x_{2}=(-1)+1=0

    X3=x1+x2+x3=1X_{3}=x_{1}+x_{2}+x_{3}=-1

    La serie n=1(1)n\sum_{n=1}^{\infty}(-1)^{n} no converge ni diverge.

  2. 2.

    n=11n(n1)\sum_{n=1}^{\infty}\frac{1}{n(n-1)}

    1n(n1)=1n1n1\frac{1}{n(n-1)}=\frac{1}{n}-\frac{1}{n-1}

    112+123+134++1n(n1)=(1112)+(1213)+=11n+1n+1\frac{1}{1\cdot 2}+\frac{1}{2\cdot 3}+\frac{1}{3\cdot 4}+\cdots+\frac{1}{n(n-1% )}=(\frac{1}{1}-\frac{1}{2})+(\frac{1}{2}-\frac{1}{3})+\cdots=1-\frac{1}{n+1}% \overset{n\to+\infty}{\longrightarrow}1.

  3. 3.

    Series telescopicas: n=1(ynyn+1)\sum_{n=1}^{\infty}(y_{n}-y_{n+1})

    Yn=(y1y2)+(y2y3)+(y3y4)++(yn+1yn)+(yn+yn+1)=y1yn+1Y_{n}=(y_{1}-y_{2})+(y_{2}-y_{3})+(y_{3}-y_{4})+\cdots+(y_{n+1}-y_{n})+(y_{n}+% y_{n+1})=y_{1}-y_{n+1}.

    n=1(ynyn+1)\sum_{n=1}^{\infty}(y_{n}-y_{n+1}) converge (yn)n=1\iff(y_{n})^{\infty}_{n=1} converge.

    Además, en este caso, n=1(ynyn+1)=1limnyn\sum_{n=1}^{\infty}(y_{n}-y_{n+1})=1-\lim\limits_{n\to\infty}y_{n}.

Remark 11.4.
n=1(xn+yn)=n=1xn+n=1yn si n=1xn,n=1yn convergen o n=1xn=n=1yn=±\sum_{n=1}^{\infty}(x_{n}+y_{n})=\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}+\sum_{n=1}^{\infty}y% _{n}\text{ si }\sum_{n=1}^{\infty}x_{n},\sum_{n=1}^{\infty}y_{n}\text{ % convergen o }\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}=\sum_{n=1}^{\infty}y_{n}=\pm\infty
n=1(axn)=an=1xn si n=1xn converge a o n=1xn=± con a0\sum_{n=1}^{\infty}(a\cdot x_{n})=a\cdot\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}\text{ si }% \sum_{n=1}^{\infty}x_{n}\text{ converge }\;\forall a\in\mathbb{R}\text{ o }% \sum_{n=1}^{\infty}x_{n}=\pm\infty\text{ con }a\neq 0
Proposition 11.5.

Sea (xn)n=1(x_{n})^{\infty}_{n=1}\subset\mathbb{R}.

n=1xn converge  Dado ε>0,n0|xm+1+xm+2++xn|<εnmn0\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}\text{ converge }\iff\text{ Dado }\varepsilon>0,% \exists n_{0}\in\mathbb{N}\mid\left|x_{m+1}+x_{m+2}+\cdots+x_{n}\right|<% \varepsilon\;\forall n\geq m\geq n_{0}
Proof 11.6.

n=1xn\sum_{n=1}^{\infty}x_{n} converge \iff existe limnk=1nxk(Xn)n=1\lim\limits_{n\to\infty}\sum_{k=1}^{n}x_{k}\iff(X_{n})^{\infty}_{n=1} converge (Xn)n=1\iff(X_{n})^{\infty}_{n=1} es una sucesión de Cauchy \iff ε>0 existe n0 con |XnXm|<εn,mn0\forall\varepsilon>0\text{ existe }n_{0}\in\mathbb{N}\text{ con }\left|X_{n}-X% _{m}\right|<\varepsilon\;\forall n,m\geq n_{0}. Pero tenemos que

|XnXm|\displaystyle\left|X_{n}-X_{m}\right|
=|(x1+x2++xm+xm+1++xn)(x1+x2++xm)|\displaystyle=\left|(x_{1}+x_{2}+\cdots+x_{m}+x_{m+1}+\cdots+x_{n})-(x_{1}+x_{% 2}+\cdots+x_{m})\right|
=|xm+1+xm+2++xn|.\displaystyle=\left|x_{m+1}+x_{m+2}+\cdots+x_{n}\right|.

Luego |i=mnxi|=|xm+1+xm+2++xn|<εnmn0\left|\sum_{i=m}^{n}x_{i}\right|=\left|x_{m+1}+x_{m+2}+\cdots+x_{n}\right|<% \varepsilon\;\forall n\geq m\geq n_{0}.

Example 11.7.

Serie geometrica de primer termino aa y razón rr.

x1=ax_{1}=a, x2=rax_{2}=r\cdot a, x3=rx2=rrax_{3}=r\cdot x_{2}=r\cdot r\cdot a, \ldots. Se tiene xn=arn1x_{n}=a\cdot r^{n-1}.

n=1xn=n=1arn1\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}=\sum_{n=1}^{\infty}a\cdot r^{n-1} converge si |r|<1|r|<1 y ademas n=1arn1=a11r=a1r\sum_{n=1}^{\infty}a\cdot r^{n-1}=a\cdot\frac{1}{1-r}=\frac{a}{1-r}.

Proposition 11.8.

Sea (xn)n=1(x_{n})^{\infty}_{n=1}\subset\mathbb{R}.

n=1xn converge limnxn=0.\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}\text{ converge }\begin{subarray}{c}\Rightarrow\\ \cancel{\Leftarrow}\end{subarray}\lim\limits_{n\to\infty}x_{n}=0.
Proof 11.9.

Basta considerar n=mn=m en el criterio de Cauchy: si ε>0\varepsilon>0 podemos encontrar n0n_{0}\in\mathbb{N} de manera que si nn0n\geq n_{0}, entonces |xn|<ε\left|x_{n}\right|<\varepsilon, y esto es lo mismo que decir que xn=0x_{n}=0.

Proposition 11.10.

Sea (xn)n=1(x_{n})^{\infty}_{n=1}\subset\mathbb{R} con xn0,nx_{n}\geq 0,\;\forall n\in\mathbb{N}. Entonces:

n=1xn converge(k=1nxk)n=1 esta acotada.\sum_{n=1}^{\infty}x_{n}\text{ converge}\iff(\sum_{k=1}^{n}x_{k})^{\infty}_{n=% 1}\text{ esta acotada}.
Proof 11.11.

Como xn0nx_{n}\geq 0\;\forall n\in\mathbb{N}, se tiene que la serie es una sucesión monótona creciente ya que X1X2X3X_{1}\leq X_{2}\leq X_{3}\leq\cdots.

Sabemos por el tema anterior que toda sucesión monótona es convergente si y sólo si está acotada. Luego es suficiente con aplicar este teorema para llegar al resultado.

Proposition 11.12.

Las series del tipo n=11nα\sum_{n=1}^{\infty}\frac{1}{n^{\alpha}} divergen cuando α(,1]\alpha\in(-\infty,1] y convergen si α>1\alpha>1.